Korneal topografi testi sırasında korneanın halka ışıklarla taranmasını gösteren görüntü

Korneal Topografi ve Korneal Tomografi Testi Nedir? Nasıl Yapılır, Ne Gösterir?

Korneal Topografi Testi Nedir?

Korneal topografi, korneanın ön yüzeyindeki eğimi ölçerek “renkli bir harita” halinde gösteren bir görüntüleme testidir. Bu harita sayesinde korneanın neresi daha dik, neresi daha düz; astigmatizma düzenli mi düzensiz mi gibi bilgiler elde edilir. Özellikle keratokonus gibi kornea şeklinin ve yapısının bozulduğu hastalıklarda tanı ve takipte çok değerli bir testtir. 

Topografi, günlük dilde “kornea haritası” diye de geçer. Gözün yüzeyine temas etmeden yapılır ve genellikle ağrısızdır.

Korneal Tomografi Nedir?

Korneal tomografi, topografiden daha kapsamlıdır:

  • Korneanın ön yüzünü ölçer,

  • Arka yüzünü de değerlendirir,

  • Kornea kalınlık haritasını (pakimetri) ve kalınlığın merkezden çevreye dağılımını gösterir,

  • Sonuçta korneanın 3 boyutlu bir değerlendirmesini sunar.

Bu nedenle keratokonusun erken evreleri, lazer sonrası ektazi riski gibi durumlarda tomografi, “sadece ön yüz” bilgisinden daha fazla veri sağlar.

Topografi ile Tomografi Arasındaki Fark

  • Topografi: Ön kornea yüzeyinin eğimini/kurvatürünü haritalar.

  • Tomografi: Ön + arka kornea yüzeyi + kornea kalınlığı (pakimetri) ile 3 boyutlu analiz yapar.

Kısaca: Topografi “ön yüz haritası”, tomografi “ön-arka yüz + kalınlık = 3D kornea analizi” gibi düşünülebilir.

Hangi Durumlarda İstenir?

Korneal topografi/tomografi şu amaçlarla istenir:

  1. Keratokonus şüphesi ve takibi (ilerleme var mı, şekil bozukluğu korneanın neresinde?)

  2. Lazer göz ameliyatı (LASIK/PRK/SMILE) öncesi uygunluk değerlendirmesi (kornea şekli normal mi, lazer açısından risk var mı?)

  3. Düzensiz astigmatizma ve görmenin gözlükle tam düzelmediği durumların analizi

  4. Kontakt lens planlama (özellikle sert lens/skleral lens uygulaması)

  5. Katarakt ameliyatı planlaması (astigmatizma ölçümü ve torik lens planlamasına katkı)

  6. Kornea yüzeyini etkileyen bazı durumlar: korneal izler, geçirilmiş kornea ameliyatları, travma sonrası şekil değişiklikleri

Test Nasıl Yapılır? (Adım Adım)

  1. Cihazın önüne oturursunuz; çenenizi ve alnınızı dayarsınız.

  2. Sizden belirli bir noktaya bakmanız istenir.

  3. Cihaz korneayı görüntüler; ölçüm sırasında gözünüze bir şey temas etmez.

  4. Bazen kesin sonuç için birkaç çekim alınabilir.

Süre: Ölçümün kendisi çoğu zaman saniyeler sürer; hazırlıkla birlikte genellikle birkaç dakika içinde tamamlanır.
Ağrı: Beklenen ağrı yoktur; çoğu kişi yalnızca parlak ışık hisseder.
Göz bebeği büyütme: Topografi/tomografi için çoğu hastada büyütme damlası gerekmez (özel bir plan varsa hekiminiz ayrıca söyler).

Test Öncesi Hazırlık

  • Kontakt lens ölçümü etkileyebilir. Pratik yaklaşım şudur:

    • Yumuşak lens: ölçümden en az 1 hafta önce ara vermek

    • Sert gaz geçirgen lens: en az 2–3 hafta önce ara vermek

    • Scleral lens: çoğu hastada 3–4 hafta ara gerekebilir
      Kornea şeklinin “stabil” olduğundan emin olmak için bazı kişilerde bu süreler uzatılabilir (özellikle sert/skleral lenslerde).

  • Ölçüm günü gözünüzde yoğun çapak/akıntı varsa veya şiddetli kuruluk varsa, sonuç kalitesi düşebilir; gerekirse önce göz yüzeyi tedavisi planlanıp ölçüm daha sonra tekrarlanabilir.

Sonuçlarda Neye Bakılır?

Korneal topografi ve tomografide hekimin baktığı ana başlıklar şunlardır:

  • Eğim (kurvatür) haritaları: kornea nerede dik/nerede düz? Astigmatizma düzenli mi düzensiz mi?

  • Kalınlık haritası (pakimetri): korneada en ince nokta nerede ve ne kadar ince?

  • Arka yüz değerlendirmesi ve elevasyon haritaları: özellikle tomografide erken yapısal değişiklikler için önemlidir.

Bu bilgiler tek başına “tanı” yerine geçmez; muayene bulguları ve görme ölçümleriyle birlikte değerlendirilir.

Picture of Doç. Dr. Fatih Çakır Gündoğan

Doç. Dr. Fatih Çakır Gündoğan

1975 yılında Kırıkkale’de doğdu. Gülhane Askeri Tıp Akademisi’ni (GATA) bitirdi. Tıpta Uzmanlık Sınavında Türkiye 5. si oldu. Avrupa Göz Yeterlilik Sertifikası ve Uluslararası Göz Yeterlilik Sertifikası mevcuttur. 100’ün üzerinde uluslararası makalesi ve kitap bölüm yazarlıkları bulunmaktadır. Halen Kayseri merkezinde bulunan muayenehanesinde hizmet vermektedir.