Gizli Göz Kayması
Gizli göz kayması iki göz açık iken gözde kaymanın olmaması ve fakat tek göz kapatıldığında gözde kaymanın ortaya çıkmasıdır. Normal şartlarda her iki gözde bulunan ve gözü hareket ettiren kaslar birbirleri ile tam bir uyum içindedir. Gizli göz kayması durumunda kaslar arasında bir dengesizlik mevcuttur. Ancak birtakım düzeltici mekanizmalarla gözlerin paralel tutulması başarılır. İşte bu duruma gizli göz kayması adı verilmektedir.
Gizli Göz Kayması Belirtileri
Gizli göz kayması durumunda gözleri paralel tutmak için beyin ve göz çevresi kaslar arasında normalden fazla bir zorlanma olur. Bu zorlanma neticesinde
-
Baş Ağrısı
-
Gözde zorlanma
-
Yakından uzağa ve uzaktan yakına bakışta görmede bulanıklık
-
Bulanık görme
-
Okuma esnasında harflerin birbirine girmesi
-
Arada bir olan gözde kayma ortaya çıkması
-
Arada bir gözde kayma ile birlikte çift görme ortaya çıkması
Gizli Göz Kayması Nedenleri
Gizli Göz Kayması Nedenlerini aşağıdaki şekilde sınıflamak mümkündür.
-
Anatomik ya da Yapısal Nedenler
-
Orbita adı verilen göz küresinin içinde bulunduğu kemik duvar asimetrileri
-
Gözler arasındaki mesafenin geniş olması gizli dışa şaşılık, dar olması gizli içe şaşılık nedenidir.
-
Gözlerin büyüklük ve şekli
-
Göz dışı kasların anormal güçlü olması
-
Gözlerin arkasında bulunan dokuların hacmi
-
Göz çevresi kaslara beyinden gelen uyarılar arasında asimetri olması
-
Göz aksları arasındaki farklılık
-
-
Kinetik ya da Fizyolojik Nedenler
-
Yaş. İçe gizli şaşılık çocuklarda, dışa gizli şaşılık ise erişkinlerde daha sıktır.
-
Konverjans adı verilen gözlerde buruna doğru dönmesinin fazla olduğu durumlar
-
Gözün uyum mekanizmasına fazla ihtiyaç duyulan hipermetropi ya da aşırı derecede yakın çalışan kişiler
-
Bir gözünü diğerinden belirgin miktarda daha fazla kullanan tek gözü ile mikroskop kullanan ya da saat tamircileri gibi durumlarda
-
-
Nörojenik (Sinirsel) Nedenler
-
Genel düşkünlük hali
-
Mental stres
-
İleri yaş
-
Tedavi
Gizli göz kayması tedavisinde gözlük, kontakt lens, damla tedavisi ve bazen de cerrahi tedavi uygulanmaktadır. Gizli göz kayması tedavisi hasta özelinde deneyimli bir hekim tarafından uygulanılmalıdır.
Sıkça sorulan sorular
Gizli göz kayması (forya) nedir, nasıl anlaşılır?
Gizli göz kaymasında iki göz açıkken kayma görülmez; çünkü beyin ve göz kasları gözleri paralel tutmayı başarır. Ancak tek göz kapatıldığında (örtme testi) kapatılan gözde kayma ortaya çıkar. Yani kayma vardır ama düzeltici mekanizmalarla gizlenmiştir. Tanı, göz hekiminin örtme-açma testleriyle konur.
Gizli göz kayması hangi şikayetlere yol açar?
Gözleri paralel tutmak için harcanan fazladan çaba, özellikle uzun okuma ve yakın çalışmada belirti verir: baş ağrısı, gözde zorlanma ve yorgunluk, ışıktan rahatsızlık, bulanık görme, harflerin birbirine girmesi ve arada bir kayma ya da çift görme. Şikayetler gün sonunda ve yorgunlukta artabilir.
Gizli göz kayması tedavi gerektirir mi?
Şikayet yapmayan küçük gizli kaymalar tedavi gerektirmeyebilir. Baş ağrısı, okuma güçlüğü gibi belirtiler varsa; altta yatan kırma kusurunun (özellikle hipermetropi) gözlükle düzeltilmesi, gerektiğinde prizmatik camlar, göz egzersizleri (vizyon terapi) ve seçilmiş vakalarda cerrahi uygulanır. Plan deneyimli bir hekimce kişiye göre belirlenir.
Gizli göz kayması açık (belirgin) şaşılığa döner mi?
Çoğu zaman gizli kalır. Ancak yorgunluk, hastalık, ileri yaş veya görme sisteminin zorlandığı durumlarda düzeltici mekanizma yetersiz kalıp kayma belirgin (aşikar) hale gelebilir; buna dekompansasyon denir. Bu nedenle artan şikayetlerde göz hekimine başvurmak önemlidir.
